Początki szkolnictwa polskiego w gminie Lubawka i powiecie kamiennogórskim
W Zespole Szkolno-Przedszkolnym im. Tkaczy Chełmskich w Chełmsku Śląskim odbyła się konferencja edukacyjna zorganizowana wspólnie przez szkołę oraz Stowarzyszenie Wspólnie dla Chełmska. Wydarzenie stanowiło kontynuację obchodów ważnych jubileuszy: 80-lecia szkolnictwa na ziemiach włączonych do Polski po II wojnie światowej, 40-lecia budowy nowej szkoły oraz 20-lecia nadania placówce imienia.
Główną część spotkania stanowiła prelekcja mgr. Pawła Kasprzyka – byłego nauczyciela historii w Lubawce, regionalisty, działacza turystycznego oraz obecnie nauczyciela historii i języka polskiego w ramach ORPEG. W oparciu o materiały z Archiwum Państwowego w Jeleniej Górze i szkolnego Eko-Muzeum prelegent przybliżył proces zmian granic po II wojnie światowej, kształtowanie się powojennej struktury ludnościowej powiatu kamiennogórskiego oraz trudne początki polskiej oświaty w latach 1945–1950.
W wystąpieniu omówiono m.in.:
- problemy kadrowe i brak polskich nauczycieli,
- trudności materiałowe i organizacyjne (np. dokumenty tworzone na odwrocie niemieckich druków),
- rotację uczniów i kwestie wyżywienia oraz ogrzewania szkół,
- tworzenie podstaw nowego systemu politycznego Polski Ludowej.
Szczególne zainteresowanie wzbudziły pierwsze zachowane wpisy w dziennikach szkolnych, protokoły rad pedagogicznych oraz dane dotyczące liczby szkół, uczniów i nauczycieli w pierwszych latach po wojnie. W części uzupełniającej prelegent odniósł się również do współczesnych wyzwań oświaty, zwłaszcza wynikających z obecności w polskich szkołach uczniów z Ukrainy i ich potrzeb językowych.
Drugą część konferencji poprowadził Adam Antas, miejscowy regionalista, który przedstawił najważniejsze wydarzenia z historii Chełmska Śląskiego oraz opowiedział o miejscowych zabytkach.
Spotkanie zakończyło się zwiedzaniem szkolnego Eko-Muzeum, po którym zaproszeni goście przy kawie i obiedzie dzielili się refleksjami dotyczącymi wysokiego poziomu prelekcji oraz własnymi wspomnieniami szkolnymi. W zgodnej opinii uczestników zaprezentowane treści są niezwykle wartościowe i warte ocalenia dla przyszłych pokoleń. Pojawiła się także propozycja, aby wykłady i prezentacje opracować i wydać w formie publikacji.
Źródło: Stowarzyszenie Wspólnie dla Chełmska
